રજતજયંતી પ્રસંગે…૨૦૦૧ થી ૨૦૨૬ August 28, 2026
Posted by devikadhruva in : ઑડિયો/વીડિયો,કાવ્યો , add a commentહ્યુસ્ટનની ગુજરાતી સાહિત્ય સરિતાને ૨૫ વર્ષ પૂરાં થશે એ માંગલિક અવસર પર…
આજ સરિતાને તીર કંઈ ઉમટ્યો છે મેળો, ઉપવનમાં મ્હેકે જાણે કળીઓનો વેલો..
મંડપની મધ્યે છે ગુજરાતી ગરવા.
ભાવોનાં ગાણામાં ભાષાની ગાથા.
મોસમ મઝાની જો છલકે આપમેળે,
ને ભીતર તો કેવું ચડ્યું રે ચક્ડોળે.
આજ સરિતાને તીર કંઇ ઝુમ્યો છે મેળો, ઉપવનમાં મ્હેકે જેમ જૂઈનો વેલો..
અંતર ઉમંગે છે ઉડવાનો અવસર
પચ્ચીસમાં પર્વે મારે ભીંજાવું મનભર.
ગમતો ગુલાલ હે..ય, ઊડે ઊડે ઉલાળે
ને ખીલી ગઈ સંધ્યાયે સાવ એની મેળે
આજ સરિતાને તીર કંઈ જામ્યો છે મેળો, ઉપવનમાં મ્હેકે જેમ જૂઈનો વેલો..વાસંતી વેલો.
—દેવિકા ધ્રુવ
મંગળાષ્ટક- પૌત્રીના લગ્ન પ્રસંગે.. July 4, 2026
Posted by devikadhruva in : સ્વરચના,કાવ્યો , add a commentમંગળાષ્ટક- પૌત્રીના લગ્ન પ્રસંગે..
(છંદઃ શાર્દૂલવિક્રિડીતઃ)
ૐકારે શિવ-શક્તિ સૂર ગગને, રેલાવતા તોરણે
ઊગ્યો છે રવિ તેજ ને હૂંફ ભરી, બ્રિન્દેશના આંગણે
સોના-બાજઠ સ્થાપું ગૌરીસુતના, સ્નેહે મઢ્યાં બારણે
સર્વે દેવ બિરાજજો ભુવનનાં, સાધો શિવં સુંદરમ્ .. (૧)
ગૂંજે છે શહનાઈઓ ધ્રુવગૃહે, મંત્રો સરે મંડપે,
સોનેરી મન ચાહતી ઘડી હવે, પોંખી રહી અંતરે.
મેંદી હસ્તક પ્રેમની કલમથી, કેવા સજે સાથિયા,
ઈશા રૂપલ ગીત તો ગણગણે, સ્નેહે સદા સુખદમ્ .. (૨)
ચક્રો વિશ્વ મહીં ફરે ઋતુ તણાં, આશ્ચર્ય છે નિયતિ
સૌમ્યા શીતલ છે હવા વિહરતી, ફેલાવતી સુરખી
પુષ્પો બે દઈ દિલથી વરી રહ્યાં, હૈયે ભર્યા ભાવથી..
શોભા શેખર સંગ આજ છલકે, રૂડાં ઉરે મંગલમ્ .. (૩)
શ્રદ્ધાથી સરતી છે સપ્તપદી આ, રંગો ખીલે શાનથી,
અર્થો વેદ તણા ઘણા ગહન છે, ખુલે ખરા જ્ઞાનથી
ને મંત્રો મન મંગલાચરણ છે, સાયુજ્યના શબ્દ છે.
સાચો માનવ ધર્મ એક જ ખરો, લગ્ને રહો સાર્થકમ્ .. (૪)
સંગાથે શુભ-લાભ તો વરસતાં, આશિષ ખોબે ભરી
યાદો ભીંજવતી અને નીતરતી, દિવંગતા આત્મની.
પ્રગ્ટે પાવન જ્યોત બેઉ હૃદયે, વિશ્વાસની વાટથી.
સ્મૃતિ પૂર્વજની નવા યુગલના, માર્ગો કરો મંગલમ્.. (૫)
સેવા સ્વાર્પણથી સદા વિચરતાં, સંસાર શોભાવજો.
મીઠાશે બધી લાગણી ભરીભરી, દામ્પત્ય દીપાવજો..
ખોલી સુંદર રાહ જીવન પથે, મોંઘા બની મ્હાલજો
ઉજાળો કુળને તમે હળીમળી,બંને કુળે મંગલમ્… (૬)
કર્મે હો અધિકાર,ના ફળ મહીં, ગીતા વદે પાળજો,
યોગે કુશળ કર્મ છે જગતમાં, એકત્વ હો લગ્નમાં…
એકાકી મટીને નવી રીત હવે,”મારું બધું આપણું”,
ધર્મ, અર્થ ને કામના તવ પદો, થાઓ સદા સાર્થકમ્ .. (૭)
માંડે છે અશનિ નવી પગલીઓ, ફૂલો ભર્યા રાહમાં
ના હો કંકર તો કદી તવ પથે, પ્રસ્થાન હો પાવનમ્
પામો સુખ સદા તમે તન-મને, ઓવારણાં દિલનાં…
થાઓ જીવન ધન્ય ધન્ય ઘડી આ, કુર્યાત સદા મંગલમ્ .. (૮)
રચયિતાઃ દેવિકા રાહુલ ધ્રુવ જૂન ૨૭, ૨૦૨૬
કક્કો… August 29, 2025
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો , add a commentકક્કો એવો ઘેરો ઘૂંટ્યો, કદીયે એ ના છૂટ્યો.
સ્વરો સઘળા સંગે લઈને, વ્યંજનોમાં ઘૂમ્યો.
રેતી,માટી,પથ્થર માફક,અક્ષર વળગે સજ્જડ,
એકમેકની સંગ મળીને રચે ઈમારત ફક્કડ..
હરે,ફરે ને ખેલે ખેલ,અંદર જાણે મેજીક મહેલ,
માત્રાઓની સહેલ માણતો, પાક્કો પાયો કરતો ચાલ્યો,
કક્કો એવો ઘેરો ઘૂંટ્યો, કદીયે એ ના છૂટ્યો.
બારાખડીની બારી ખોલી, હવા-ઉજાસ તો પહોંચે છેક,
શબ્દ રૂમઝૂમ નાચે લયબદ્ધ, પાંચે તત્ત્વો કેવાં નેક!
તેજપુંજથી પલળું રોજ,અર્થ-નીરથી નીતરું રોજ,
મનને હશે શેની આ ખોજ!! કે રુંવેરુંવે ઝુમ્યો, ના તૂટ્યો.
કક્કો એવો ઘેરો ઘૂંટ્યો, કદીયે એ ના છૂટ્યો.
નવો કાવ્યસંગ્રહઃ ‘અહીં જ બધું.’ ગૂર્જર પ્રકાશન, અમદાવાદ. February 9, 2025
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો , add a commentપવન વેગે ઊડતો સમય કેવી કેવી સફર કરાવે છે ! જોતજોતાંમાં ત્રીજો કાવ્યસંગ્રહ પ્રગટ કર્યાને સાત વર્ષ વીતી ગયાં. દરમ્યાનમાં નદીઓનાં વહેણ કેટલાં અને કેવાં બદલાઈ ગયાં, કેટલાં વહી ગયાં !
‘શબ્દોને પાલવડે’, ‘અક્ષરને અજવાળે’ અને ‘કલમને કરતાલે’ પછીના આ કાવ્યસંગ્રહમાં ૨૦૧૭ પછી લખાયેલાં નવાં ગીત, ગઝલ, મુક્તકો અને અછાંદસ ઉપરાંત આજ સુધી (ઑગષ્ટ ૨૦૨૩ સુધી) લખાયેલ તમામ રચનાઓ આ ‘અહીં જ બધું’ માં સમાવેશ કર્યો છે.
આ અવસરે અનુભૂતિની છાલક/ બસ, આટલું જ/પ્રસ્તાવના વગેરે લખી મોકલવા બદલ ગઝલકાર શ્રી અદમ ટંકારવી, કવયિત્રી લતા હિરાણી, રક્ષા શુકલ અને મુ.પન્ના નાયક તરફ હૃદય કૃતજ્ઞતાથી નમે છે અને ધન્યતા અનુભવે છે. તે ઉપરાંત આ સંગ્રહની આસપાસ ગૂંથાયેલાં તમામ પરિબળો અને પરિવારજનો પ્રત્યે મસ્તક અહોભાવથી ઝુકે છે.
‘ગૂર્જર સાહિત્ય પ્રકાશન’ના માનનીય અને અનુભવી વડીલ શ્રી મનુભાઈ શાહનો જેટલો આભાર માનું તેટલો ઓછો છે. તેમને દિલથી વંદન.
નવા વર્ષને આવકારઃ January 16, 2025
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો,કાવ્યપઠન , add a comment
કાલ હતી, તે આજ છે ને વળી કાલમાં ઢળી ચાલતી થશે.
કાળની પીંછી ક્ષણના રંગે યુગને ચીતરી આપતી જશે.
ચાલને ભેરુ સંગે સંગે નવું વરસ સત્કારી લઈએ.
નભે નીતરતા રંગોથી આજે બેઉ નયન છલકાવી દઈએ.
નહિ તો નોખા માપથી એ તો માપતી જશે, નાથતી જશે.
કાલ હતી તે આજ છે ને વળી કાલમાં ઢળી ચાલતી થશે.
નવા સમયનો રંગ છે જુદો, માણે તે ખરો જાણી શકે.
પાનખરે ખરી છટા દેખાશે, વાસંતી છાંટ છંટાઈ જશે.
પળની પીંછી હળવે હળવે ખરતી જઈને ઊડતી જશે.
કાલ હતી, તે આજ છે ને વળી કાલમાં ઢળી ચાલતી થશે.
૨૦૨૦ January 4, 2020
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો , add a comment
કાલ હતી, તે આજ છે ને વળી કાલમાં ઢળી ચાલતી થશે.
કાળની પીંછી ક્ષણના રંગે યુગને ચીતરી આપતી જશે.
ચાલને ભેરુ સંગે સંગે નવું વરસ સત્કારી લઈએ.
નભે નીતરતા રંગોથી આજે બેઉ નયન છલકાવી દઈએ.
નહિ તો ભેદી ફૂટપટ્ટીથી એ માપતી જશે, નાથતી જશે.
કાલ હતી તે આજ છે ને વળી કાલમાં ઢળી ચાલતી થશે.
નવા સમયનો રંગ અનોખો માણે તે ખરો જાણી શકે.
પાનખરે ખરી છટા દેખાશે, વાસંતી છાંટ છંટાઈ જશે.
પળની પીંછી હળવે હળવે ખરતી જઈને ઊડતી જશે.
કાલ હતી, તે આજ છે ને વળી કાલમાં ઢળી ચાલતી થશે.
પળ અકળ… November 19, 2019
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો , add a comment
દેવકીનું દર્દ… August 8, 2019
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો , add a commentશ્રાવણનો મહિનો એટલે તહેવારોના દિવસો. નાગપંચમીથી શરુ થઇને જન્માષ્ટમી અને પારણા સુધીનો ઉત્સવ. ‘નંદ ઘેર આનંદ ભયો’ના નારાઓમાં ડૂબેલો જનપ્રવાહ એક મહત્વની હસ્તીને જ જાણે ભૂલી જાય છે! સમસ્ત વિશ્વ જ્યારે કૃષ્ણ–જન્મ મનાવવામાં ચક્ચૂર હોય છે ત્યારે તેને જન્મ આપનારી જનેતા, જેલના એક ખૂણામાં શું શું અને કેવું કેવું અનુભવે છે ? કદી એની કલ્પના કરી છે?
દેવકીનું દર્દ…
શ્રાવણ આવે ને મુને મૂંઝારો થાય.
છાતીમાં ધગધગતી કેવી એ લ્હાય?
કાયા તો ઝીલે લઈ ભીતર સંગ્રામ,
વદપક્ષની રાતે મુજ હૈયું વ્હેરાય.
લમણે તો લાખ તોપમારો ઝીંકાય, હાય … શ્રાવણ આવે ને મુને મૂંઝારો થાય…..
સાત સાત નવજાત હોમીને સેવ્યો,
નવ નવ મહિના મેં ઉદરમાં પોષ્યો.
જન્મીને જ જવાને આવ્યો જ શાને?
કંસડાનો કેર ત્યારે કાપ્યો ન કા’ને?
ગોવર્ધનધારી કેમ બિચારો થાય? હાય … શ્રાવણ આવે ને મુને મૂંઝારો થાય…..
રાધા સંગ શ્યામ ને યશોદાનો લાલ,વાહ!
જગ તો ના જાણે ઝાઝુ,દેવકીને આજ.
વાંક વિણ,વેર વિણ,પીધા મેં વખ,
ને તોયે થાઉં રાજી,જોઈ યશોદાનું સુખ.
આઠમની રાતે જીવે ચૂંથારો થાય,
કેમે ખમાય? બહુ પીડા અમળાય..હાય… શ્રાવણ આવે ને મુને મૂંઝારો થાય…..
*******************************************************************
આયખાનું પોત June 10, 2019
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો , add a comment
આયખાને સીવે કોઈ અક્કલની સોયે, તોયે રુદિયાનો દોર ગાંઠો વાળે.
કાશ્મીરી,પોલો કે સાંકળીના ટાંકે, રેશમી મુલાયમ ભરતકામ આંકે.
ભાઈ,કાપડના તાકાની હજારો જાત
કોઈ હોય કાઠું ને કોઈ રદ્દી સાવ
એને તૂણે કે વણે, સીવે કે ટાંકે,
ચારણી-શાં છિદ્રને રફૂથી ઢાંકે,
આ દોરો જ મનખાના પોતને સજાવે…આયખાને સીવે કોઈ અક્કલની સોયે…
નાજુક સંવેદનાની અણિયાળી ધારે
ખૂણે ખાંચરેથી ખૂબ ખેંચી ચલાવે,
કેટલાયે બખિયા ને કેટલાંયે ઓટણ.
મનડાંના મોરનું ભાતીગળ ગૂંથણ
કોતરી ભીતરની ભાતને નિખારે… આયખાને સીવે કોઈ અક્કલની સોયે…
મા… May 10, 2019
Posted by devikadhruva in : કાવ્યો , add a comment
